Branches

Wegen in de chemische industrie en explosiegevaarlijke zones (ATEX)

Bijgewerkt 15 september 20263 min leestijdDoor WPL Industries Engineering

Kort antwoord

Chemische bedrijven wegen grondstoffen, receptcomponenten en gevulde verpakkingen, vaak op plaatsen waar brandbaar gas, damp of stof een explosieve atmosfeer kan vormen. De exploitant deelt deze zones in, en de complete weeginstallatie moet daarvoor geschikt zijn. WPL levert weegelektronica en software voor Ex-zones, SSP-platforms met een optionele ATEX-loadcel en software voor receptwegen en afvullen.

Wat er in de chemische productie wordt gewogen

Chemische bedrijven wegen grondstoffen bij ontvangst, componenten tijdens het doseren van recepten, en vaten, blikken en containers tijdens het afvullen en de eindcontrole. Veel van deze stappen vinden plaats waar met brandbare gassen, dampen of stoffen wordt gewerkt, zodat de weegapparatuur ook geschikt moet zijn voor de explosiegevaarlijke zone waarin zij staat.

WPL Industries, opgericht in 1994, ontwikkelt weegelektronica voor verschillende Ex-zones en software die op Ex-terminals draait. Een typisch WPL-systeem voor controlewegen en afvullen combineert een pc-gestuurd touchscreen, met grafieken en traceerbaarheidsrapporten, met speciale weegelektronica op basis van een microcontroller die de meting zelf verzorgt.

Stap	Typische last	Waarvoor het gewicht wordt gebruikt
Ontvangst van grondstoffen	Zakken, vaten, containers	Voorraad, controle van leveranciers
Doseren van recepten	Componenten van grammen tot honderden kilogrammen	Juiste samenstelling, batchregistratie
Afvullen	Blikken, vaten, containers	Vermelde hoeveelheid, productkosten
Controlewegen	Eindverpakkingen	Afkeuren van te lichte of te zware verpakkingen, rapporten

ATEX-wegen: explosiegevaarlijke zones helder uitgelegd

Een explosiegevaarlijke zone beschrijft hoe vaak en hoe lang een explosieve atmosfeer op een plaats aanwezig kan zijn, en bepaalt welke apparatuur daar mag worden gebruikt. Richtlijn 1999/92/EG onderscheidt zes zones: drie voor gassen, dampen en nevels en drie voor brandbare stoffen:

Zone (gas / stof)	Explosieve atmosfeer aanwezig	Toegestane apparatuurcategorieën
Zone 0 / Zone 20	Voortdurend, gedurende lange perioden of vaak	Categorie 1
Zone 1 / Zone 21	Kan bij normaal bedrijf af en toe voorkomen	Categorie 1 of 2
Zone 2 / Zone 22	Bij normaal bedrijf niet waarschijnlijk, en dan slechts kortstondig	Categorie 1, 2 of 3

In de praktijk vindt u zone 0 in tanks en vaten, zone 1 rond vulpunten en openingen die regelmatig worden gebruikt, en zone 2 in de ruimere omgeving daaromheen. De stofzones volgen dezelfde logica voor plaatsen zoals poedertrechters en zakkenstortstations.

Regels voor apparatuur en werkplekken in Ex-zones

Twee EU-richtlijnen werken samen: de ene gaat over de apparatuur, de andere over de werkplek waar die wordt gebruikt.

Richtlijn 2014/34/EU (de ATEX-productrichtlijn) geldt voor apparaten en beveiligingssystemen die bestemd zijn voor gebruik op plaatsen waar ontploffingsgevaar kan heersen. De fabrikant beoordeelt de conformiteit voor een apparatuurgroep en -categorie en markeert het product dienovereenkomstig.
Richtlijn 1999/92/EG legt de plichten van de werkgever vast: explosierisico's beoordelen, plaatsen in zones indelen en dit vastleggen in een explosieveiligheidsdocument.

Drie gevolgen zijn van belang wanneer u een weegschaal koopt:

De exploitant deelt de zones in. Een leverancier van weegschalen kan de zone niet bepalen; die volgt uit uw eigen risicobeoordeling.
De complete installatie telt. De loadcel, aansluitdoos, kabels, indicator, pc-terminal, printer en elke koppeling met het besturingssysteem moeten allemaal geschikt zijn voor de zone waarin elk onderdeel wordt geïnstalleerd.
Eén gecertificeerd onderdeel is niet genoeg. Een ATEX-loadcel maakt de loadcel geschikt voor een zone; dat maakt de hele weegschaal nog niet geschikt.

Weegapparatuur van WPL voor chemische en Ex-toepassingen

WPL combineert standaardplatforms en software met elektronica die op de zone is afgestemd, en adviseert per project welke componenten en certificaten beschikbaar zijn.

SSP RVS-platformweegschaal: een tafelplatform van 1,5 tot 60 kg, op aanvraag leverbaar met een ATEX-loadcel. De indicator, bekabeling en andere onderdelen van de configuratie worden apart voor de zone gekozen.
R10 weegindicator: een behuizing van AISI 316 roestvast staal, controlewegen met plus- en mintoleranties, een afvultoepassing, vier relaisuitgangen, 13 digitale I/O-kanalen en veldbusopties zoals Profinet en Modbus TCP. Vraag WPL of de R10 op uw locatie kan worden ingezet, of welke andere elektronica voor de zone in aanmerking komt.
WeightControl Formula: stapsgewijs receptwegen met totalen en percentages, batchschaling, batchregistratie in PDF en CSV, en gebruikersrollen. De software kan worden aangepast voor ERP, MES of LIMS.
WeightControl SQC: statistische controle van vulhoeveelheden voor producten die in voorverpakkingen worden verkocht onder Richtlijn 76/211/EEG, met tolerantiezones, trends en rapporten.

Beide softwaremodules vereisen WeightControl Base; alle modules staan onder weegsoftware. Zie voor doseer- en afvullijnen gravimetrische afvul- en doseersystemen. Elke WPL-weegschaal is optioneel leverbaar met een EURAMET cg-18-kalibratiecertificaat; EURAMET cg-18-kalibratie legt uit wat dat omvat.

Aanbevolen WPL-opstelling voor chemische bedrijven

Een praktische opstelling houdt de meting dicht bij het product en het bedieningsscherm op een plek waar het eenvoudig en veilig te gebruiken is.

Positie	Taak	Voorgestelde apparatuur
Laboratorium of weegruimte in een veilige zone	Kleine componenten, monsters	SSP met R10-indicator en WeightControl Formula
Doseerpunt in een Ex-zone	Componenten per batch	SSP met ATEX-loadcel; indicator of terminal samen met WPL voor de zone gekozen
Afvulstation	Blikken en vaten tot doelgewicht	Afvulelektronica en touchscreensoftware met traceerbaarheidsrapporten, per project gespecificeerd
Kwaliteitscontrole	Steekproeven van gevulde verpakkingen	WeightControl Base met SQC

Wat u voorbereidt voordat u een offerte aanvraagt

Met een duidelijke beschrijving van de zones en het proces kan WPL componenten voorstellen die bij uw locatie passen.

De zone-indeling van elke plaats waar een deel van het systeem komt te staan, en of het om gas of stof gaat, overgenomen uit uw explosieveiligheidsdocument.
Of de indicator, pc of printer buiten de explosiegevaarlijke zone kan worden geplaatst.
De zwaarste last, de kleinste te wegen hoeveelheid en de afmetingen van het platform; capaciteit en afleesbaarheid helpt daarbij.
De chemicaliën en reinigingsmiddelen waarmee de weegschaal in aanraking komt; zie roestvaststaalsoorten.
Welke gegevens moeten worden vastgelegd en waar ze naartoe gaan, zoals een batchrapport, ERP of PLC; zie weegdata vastleggen en API-koppeling van weegschalen.

Zie voor projecten die verder gaan dan standaardproducten weegoplossingen op maat of vraag een offerte aan.

Veelgestelde vragen

Is een SSP met ATEX-loadcel een ATEX-gecertificeerde weegschaal?

Nee. De ATEX-optie op de SSP betreft alleen de loadcel. De aansluitdoos, kabels, indicator en een eventuele terminal of printer moeten elk geschikt zijn voor de zone waarin ze worden geïnstalleerd. Beschrijf de zone-indeling en de geplande locatie van elk onderdeel, dan adviseert WPL welke onderdelen en certificaten beschikbaar zijn.

Wie bepaalt welke zone op mijn weegpunt van toepassing is?

De werkgever of exploitant van de locatie. Volgens Richtlijn 1999/92/EG beoordeelt de werkgever de explosierisico's, deelt hij de plaatsen waar explosieve atmosferen kunnen optreden in zones in en legt hij dit vast in het explosieveiligheidsdocument. De leverancier van de apparatuur gebruikt die indeling om geschikte componenten te kiezen.

Kan de weegindicator buiten de explosiegevaarlijke zone staan?

Vaak is dat een verstandige opstelling, omdat dan minder componenten geschikt hoeven te zijn voor de zone. Of het werkt, hangt af van de afstand, de kabelroute en de manier waarop het loadcelcircuit is beveiligd. Voeg een plattegrond met de zonegrenzen bij uw aanvraag, zodat WPL dit kan beoordelen.

Kunnen gegevens van het receptwegen naar ons ERP of LIMS?

WeightControl Formula exporteert batchregistraties als PDF of CSV en kan worden aangepast voor ERP, MES of LIMS. Het draait als module op WeightControl Base. Beschrijf het doelsysteem en de gegevensvelden die u nodig hebt, zodat de koppeling kan worden gespecificeerd.

Bronnen

Geschreven en beoordeeld door weegtechnici van WPL Industries. Technische en wettelijke inhoud wordt getoetst aan de geciteerde bronnen. Redactioneel beleid